Miłość na tle „buntu mas”, niesamowita atmosfera Berlina na przełomie Republiki Weimarskiej i III Rzeszy... Musical „Cabaret” słupskiej sceny Witkacego był 103. wydarzeniem w ramach Wieczorów Małopolskich. Sądeczanie mieli okazję zobaczyć niesamowite przedstawienie...

Dwuipółgodzinny spektakl ma w sobie wszystko. Od „papierowej” historii miłosnej Cliforda i Sali przez rozwiązłą atmosferę przedwojennego kabaretu, po tragiczną historię, czyli narodziny nazizmu w Niemczech. Klimat sztuki przywodzi na myśl „Operę za trzy grosze” Brechta, atmosferę z powieści Klausa Manna czy „Czarnego obelisku” Remarque’a. A wszystko w znakomitej stylistyce, aktorzy grają śpiewają, tańczą.

Broadwayowski musical „Cabaret” z librettem Joe Masteroffa, tekstami piosenek Freda Ebba, i muzyką Johna Kandera zaistniał na amerykańskiej scenie w 1966 roku i odniósł ogromny sukces. Nie sposób oczywiście wspomnieć o filmowej wersji Boba Fosse’a (1972) z świetnymi rolami Lizy Minnelli i Michaela Yorka. I to właśnie amerykańskiej aktorce dedykowany jest słupski spektakl w reżyserii Andrzeja Marii Marczewskiego. Zresztą Teatr Nowy im. Witkacego jest jedyną polską sceną, której udało się uzyskać licencję na wystawienie kultowego musicalu. Z tego też powodu spektaklowi z Wybrzeża, który swoją premierę miał w 2011 roku, wszyscy bacznie się w Polsce przyglądali. Ku uciesze ekipy, zyskał on same dobre recenzje, co widzów wczorajszych Wieczorów Małopolskich z pewnością nie dziwi. Sądeczanie długo po ostatniej piosence na stojąco oklaskiwali aktorów i zespół muzyczny („Cabaret” grany był z muzyką na żywo!).

Może słów parę o samej akcji. Do Berlina (jeszcze Republiki Weimarskiej) przyjeżdża amerykański pisarz, a w zasadzie ktoś, kto chciałby być pisarzem. Clifford (grany przez Igora Chmielnika, syna tragicznie zmarłego aktora Jacka Chmielnika) jest, podobnie jak inni bohaterowie postacią tylko zarysowaną, bo w spektaklu nie jest to ważne. To nie psychologia jednostki, ale psychologia tłumu odgrywa tu największą rolę, jakby powiedział wnikliwy świadek narodzin faszyzmu, Jose Ortega y Gasset. Można śmiało powiedzieć, że głównym bohaterem „Cabaretu” jest historia, która w myśl słów finałowej piosenki „bo życie kabaretem jest” płata ówczesnemu światu - może to złe słowo - figla. Kiedy Clifford opuszcza Berlin oraz ukochaną Sali i wyjeżdża, na granicy żegnają go już naziści. W samym przedstawieniu świetnie oddane jest przejście między szalonym czasem Republiki Weimarskiej, inflacji, ale i zabawą, a mrocznym widmem historii ze swastyką na ramieniu czy zakazanej miłości Żyda i Niemki. Owy duch czasu świetnie został uchwycony w najbardziej tajemniczej postaci - mistrzu ceremonii - granej przez włoskiego aktora polskiego pochodzenia, Nicola Palladini. Jego postać (w filmie Fossa występowała tylko w scenach w kabarecie) to joker i Mefisto w jednym, stale towarzyszący bohaterom lub występujący z tancerkami na scenie (trzeba dodać, że są to niesamowite sceny). Zresztą popisowe są dwie piosenki oddające ducha ówczesnej niemieckości: jedna, gdy tańczy z małpą, druga w ludowym przebraniu.

Kabaret to splot piosenek, gagów, różnorodności, miejsce, gdzie wszystko może się wydarzyć. Tak jak w życiu. Dlatego w „Cabarecie” historia toczy się tak, a nie inaczej.

„Sądeczanin”
2012.02.01.
JB